GDI-Vlaanderen

Wat is de geografische data-infrastructuur Vlaanderen?

Een Geografische data-infrastructuur

Met de term "Geografische data-infrastructuur" (GDI) wordt het geheel aangeduid van geografische gegevens, technologie, beleid en organisatorische/institutionele afspraken dat nodig is om de beschikbaarheid van en toegang tot geografische gegevens mogelijk te maken en te vereenvoudigen. Het woord "infrastructuur" wordt gebruikt om het concept van een duurzame, ondersteunende omgeving te promoten.

De infrastructuur bestaat uit volgende GDI-componenten: metadata, geografische gegevens en diensten, technische specificaties en standaarden, afspraken omtrent de toegang tot en het gebruik van geografische gegevens en diensten, mechanismen, processen en procedures voor het monitoren en de coördinatie van de infrastructuur.

Harmonisatie en vlotte uitwisselbaarheid van de GDI-componenten zorgen ervoor dat geografische gegevens en diensten eenvoudig kunnen worden gecombineerd.

Naast de term "Geografische data-infrastructuur", worden ook de termen "Spatial data infrastructure" '(SDI) en "Ruimtelijke data-infrastructuur" veel gebruikt.

Sinds 1995 is er reeds een samenwerkingsverband voor GIS in Vlaanderen actief. De Europese richtlijn over ruimtelijk informatie INSPIRE (2007) is een trigger om een versnelling hoger te schakelen en breder te kijken dan de Vlaamse context. 

Wetgeving

De Vlaamse Regering heeft op 20 februari 2009 het decreet betreffende de Geografische Data-Infrastructuur Vlaanderen (GDI-decreet ) bekrachtigd en afgekondigd.

De Vlaamse Regering realiseert met het GDI-decreet (PDF) ook de omzetting van de Europese INSPIRE-richtlijn. Deze richtlijn voorziet in de uitbouw van een grensoverschrijdende Europese geografische data-infrastructuur. Het is belangrijk dat de geografische informatie die noodzakelijk is voor het algemene belang, ter beschikking wordt gesteld aan, en vlot raadpleegbaar is voor alle bestuursniveaus: zowel binnen Vlaanderen en België als binnen de Europese Unie. Bovendien is een brede toegang tot die geografische gegevens voorzien voor de burger.

Het GDI-decreet wordt gedetailleerd in een aantal besluiten over de samenstelling van de stuurgroep, GDI-raad, de toegang en gebruik.

Om de implementatie van de INSPIRE-richtlijn te coördineren binnen België, bestaat er een samenwerkingsakkoord tussen de drie gewesten en de federale overheid. Om het akkoord in werking te laten treden, moet er voor de drie gewesten en de federale overheid een instemmingsregelgeving zijn. 


Het samenwerkingsverband GDI-Vlaanderen

Organisatie

Het samenwerkingsverband GDI-Vlaanderen heeft tot doel de aanmaak, het beheer, de uitwisseling, het gebruik en het hergebruik van geografische gegevensbronnen en geografische diensten te optimaliseren. 

Het samenwerkingsverband GDI-Vlaanderen omvat alle Vlaamse instanties.
Concreet betekent dit dat volgende instanties bij het samenwerkingsverband horen: 

  • het Vlaams Parlement en de eraan verbonden instellingen; 
  • de diensten, instellingen en rechtspersonen die afhangen van de Vlaamse Gemeenschap of het Vlaamse Gewest; 
  • de gemeenten en de districten; 
  • de provincies; 
  • de andere gemeentelijke en provinciale instellingen, met inbegrip van de verenigingen zonder winstoogmerk waarin één of meer gemeenten of de provincies minstens de helft van de stemmen in één van de beheersorganen heeft of de helft van de financiering voor haar rekening neemt; 
  • de verenigingen van provincies en gemeenten, bedoeld in de wet van 22 december 1986 betreffende de intercommunales, en de samenwerkingsvormen zoals geregeld in het decreet van 6 juli 2001 houdende de intergemeentelijke samenwerking; 
  • de openbare centra voor maatschappelijk welzijn, hierna O.C.M.W.'s te noemen, en de verenigingen, bedoeld in hoofdstuk 12 van de organieke wet van 8 juli 1976 betreffende O.C.M.W.'s; 
  • de polders, bedoeld in de wet van 3 juni 1957 betreffende de polders, en de wateringen, bedoeld in de wet van 5 juli 1956 betreffende de wateringen; 
  • de kerkfabrieken en de instellingen die belast zijn met het beheer van de temporaliën van de erkende erediensten; 
  • alle andere instanties binnen het Vlaamse Gewest en de Vlaamse Gemeenschap. 

Organisatiestructuur

De bevoegde minister

Vlaams minister Liesbeth Homans is bevoegd voor GDI-Vlaanderen en wordt door de Vlaamse Regering belast met de beleidsformulering m.b.t. GDI-Vlaanderen en met de coördinatie van de activiteiten en initiatieven inzake GIS, zoals bepaald in het GDI-plan.

Contactgegevens:
Liesbeth Homans
Vlaamse minister van Binnenlands Bestuur, Inburgering, Wonen, Gelijke Kansen en Armoedebestrijding

Adres:
Arenberggebouw
Arenbergstraat 7
1000 Brussel
België

Tel.: 02 552 69 00
Fax: 02 552 69 01

E-mail: kabinet.homans@vlaanderen.be

De stuurgroep GDI-Vlaanderen

De stuurgroep GDI is het sturende orgaan van het samenwerkingsverband GDI-Vlaanderen en wordt hierin ondersteund door Informatie Vlaanderen. De stuurgroep kan ten aanzien van de bevoegde minister voorstellen formuleren i.v.m. de invoering van de INSPIRE-richtlijn en het GDI-decreet. Via de stuurgroep kunnen de deelnemers samen vorm geven aan de Vlaamse GDI. Bij de samenstelling ervan is gestreefd naar een werkbare en evenwichtige vertegenwoordiging, die een weerspiegeling vormt van het GIS-landschap binnen het samenwerkingsverband.

De stuurgroep is belast met de beleidsvoorbereiding van GDI-Vlaanderen en heeft de belangrijke taak om de ontwikkelingsrichting van GDI-Vlaanderen uit te werken. Technische aspecten worden verder uitgediept in de GDI-werkgroep.

Meer info over de voorzitter, leden en het secretariaat (PDF)

De GDI-raad

De GDI-raad geeft op eigen initiatief of op verzoek van de minister strategisch advies over de uitbouw van de GDI. De GDI-raad is samengesteld uit vertegenwoordigers van diverse maatschappelijke actoren. In de GDI-raad zetelen  onder andere wetenschappelijk experts, onafhankelijke experts en belanghebbenden uit het middenveld en de private sector.

Meer info over de voorzitter, leden en het secretariaat (PDF)

De GRB-raad

De GRB-raad is een adviesraad die bestaat uit 21 vertegenwoordigers van de nutssector (netbeheerders van fysieke leidingnetten).
Het GRB-decreet (PDF) dat op 16 april 2004 afgekondigd werd door de Vlaamse Regering regelt de financiering van de aanmaak, de bijhouding en het beheer van het Grootschalig Referentie Bestand (GRB). De helft van het GRB wordt gefinancierd door de Vlaamse overheid, de andere helft door de netbeheerders van fysieke leidingnetten.

De GRB-raad is onder meer bevoegd voor het verlenen van advies betreffende de GRB-specificaties, het GRB-uitvoeringsplan en de GRB-recuperatie. Ook kan de GRB-raad om advies gevraagd worden door de Vlaamse Regering over alle aangelegenheden die verband houden met het GRB.

Meer info over de voorzitter, leden en het secretariaat (PDF)


Informatie Vlaanderen

Het agentschap is belast met de operationele coördinatie van de uitbouw en de exploitatie van de GDI. Het verzorgt onder andere de exploitatie van het geoportaal. Meer informatie over het agentschap Informatie Vlaanderen vind je op www.vlaanderen.be/informatievlaanderen

Het team Geografische informatie binnen het Departement Diensten voor het Algemeen Regeringsbeleid - Stafdienst van de Vlaamse Regering

Dit team verzorgt vooral beleidsvoorbereidende en -ondersteunende taken binnen het GDI-Vlaanderen samenwerkingsverband. 

Knooppunten - netwerk

De GDI kan beschouwd worden als een netwerk van knooppunten. Geopunt, geëxploiteerd door Informatie Vlaanderen, is het hoofdknooppunt  waar alle data, diensten en metadata kunnen gevonden van GDI-Vlaanderen. 

Dit vermaasde netwerk bevat knooppunten tot op gemeenteniveau. De knooppunten kunnen meer of minder uitgebouwd zijn voor de uitwisseling van data en diensten. Een goed uitgebouwd knooppunt dat ook diensten kan aanbieden aan kleinere knooppunten wordt als een medio-knooppunt bestempeld (bv. DOV-knooppunt, GDI-MercatorNet,…). 

Planning

GDI-plan

Het GDI-plan (PDF) is het strategische beleidsdocument van de Vlaamse Regering. Het legt de doelstellingen van het samenwerkingsverband Geografisch data-infrastructuur Vlaanderen vast voor de periode 2011-2015.

Het GDI-plan biedt het referentiekader voor het voeren van een gecoördineerd GIS-beleid. Het geeft aan hoe de GDI van Vlaanderen wordt uitgebouwd. Het geeft ook een toetsingskader om alle GIS-projecten te beoordelen op hun strategisch belang. Dit GDI-plan is richtinggevend voor alle deelnemers van het samenwerkingsverband GDI-Vlaanderen.

Dit GDI-plan wordt vertaald in GDI-uitvoeringsplannen.

Voor het GDI-uitvoeringsplan 2013-2014 (PDF) ligt de focus op de ondersteuning van de gemeenten en de toegankelijkheid van data. Er wordt een specifieke monitoring uitgevoerd inzake de toegankelijkheid van de GDI.

Een jaarlijkse verslaggeving wordt voorgelegd aan de Vlaamse Regering over de realisaties van de GDI-Vlaanderen. 


Strategisch programma 'Vlaanderen in kaart'

Ter ondersteuning van de uitbouw van de GDI in Vlaanderen werd een strategisch programma ‘Vlaanderen in kaart’ (PDF) uitgewerkt.